WMF 1

 

Elektrische tramlokomotief

 

 

 

 

 

 

Waelstede

 

De Waelsteder Machine Fabriek, die een groot deel van het onderhoud aan de Waelsteedse trams verricht, beschikt over een rangeerlokomotief: de WMF 1. In vroegere jaren werd het afslepen van defect materieel en het verplaatsen van materieel bij de fabriek gebruik gemaakt van de, op dat moment beschikbaar zijnde, motorwagens van de Gemeente Tram Waelstede. De komst van de gelede wagens en de afvoer van twee-assig materieel zou dit niet meer mogelijk maken. De Waelsteder Machine Fabriek heeft toen in 1957, analoog aan de NBM zo'n 20 jaar eerder, een vierkante stoomlokomotief omgebouwd tot elektrische lokomotief.

Bij de Geldersche Tramwegen kon de in 1954 buiten dienst gestelde Henschel lok 606 'Emmerik' worden overgenomen. Bij de NZH kon in 1957 een stroomafnemer van het smalspoornet worden gekocht. De elektrische installaties kwamen uit de gesloopte Waelsteedse motorwagen 6.

De lok is nog steeds rijvaardig en verschijnt overal op het net, waar hulp nodig is. Chef Werkplaats Herman Mulder heeft als MTW medewerker en trambestuurder bevoegdheid voor het hele net. Het is dan ook niet verwonderlijk dat de WMF 1 in noodgevallen ook als trekkracht voor een TouristTram te zien is, wanneer één van de TTr motorwagens defect is..

Overigens is de echte NBM 50, na stopzetten van de tramdiensten tussen Amersfoort en Rhenen in 1949, verkocht aan de OEG, waar ze nog steeds dienst doet, zij het onherkenbaar veranderd in een gemoderniseerd oranjegeel jasje als OEG E05 (oorspronkelijk in dienst in het grijs met groene biezen, daarna ook nog boven creme en onder rood geweest)..

 

 

 

​         

            De NBM 50 in 1942,                                de WMF 1 in 2005 en                            de OEG E05, ex E06, ex NBM 50 in 1987

 

 

 

In model

 

Basismodel

Egger Bahn Henschel stoomtramlokomotief

 

 

Wijzigingen

Zie hieronder

 

 

Operationeel

Ja

 

 

Motorisering 

Halling Vario aandrijving, omgebouwd op HOm smalspoor

 

 

Voeding

Bovenleiding

 

 

Massa

Alle wielen van de lok

 

 

Decoder

Kühn N025 decoder tegen de binnenzijde van één van de zijwanden

 

 

Stroomafnemer

NZH stroomafnemer, fabrikaat onbekend, gekocht bij Jophispoor

 

 

Bijzonderheden

De bovenste lampen zijn vervangen door een wit bordje met in rode letters 'TRAM', naar NBM voorbeeld.

De lok is eén van de meest favoriete trams tijdens tentoonstellingen... ;-)

 

 

 

De ombouw van OEG 102 naar WMF 1

 

De vroegere ideeën om ooit een HOe bedrijf op te zetten zijn, door wijzigende plannen en ook door de mindere rijeigenschappen van het materieel, nooit gerealiseerd. Het meeste Egger Bahn en Lilliput smalspoormaterieel is verkocht, maar van de tramlok en de OEG rijtuigen kon ik toch nooit afscheid nemen. Het project Waelstede leverde een alibi om het model na dik 25 jaren weer uit de vitrine te halen......

 

 

 

​

 

Het slachtoffer: de Egger stoomtramlok OEG 102 'Feuriger Elias'.

 

 

 

​

 

De Egger tramlok nog op H0e spoor in het tramdepot 'Waelwick' (!!) in het begin van de jaren '80.

 

 

 

​

 

Het originele Egger Bahn stoomtramstel naar OEG voorbeeld.

 

 

 

De WMF 1 is gebouwd uit de kap van de Eggerlok, waaruit de aandrijving, de imitatiestoomketel, de pijp en de stoomkondensator op het dak verwijderd zijn.

De aandrijving wordt verzorgd door een Varioaandrijving van Halling, zodat de rijeigenschappen prima zijn. De aandrijving is natuurlijk volgens Waelstede-concept aangepast: alle wielen massa! Deze aandrijving is net iets te groot om zondermeer de kap overheen te schuiven. Hiertoe moet de kap aan de binnenzijde met moed, beleid en trouw afgespekt worden. Dit betekent wel dat het naar binnenliggende deel, waar de koppelingshaak aan bevestigd is, ter breedte van de aandrijving verwijderd moet worden. Wanneer de aandrijving past en de vliegwielen vrij kunnen draaien, kan de aandrijving d.m.v. een styreen stripje bevestigd worden. Op de foto is dit nog wit gelaten.

Deze ombouw dateert nog uit de analoge periode; nu de tramlok digitaal onder Koploper rijdt, zouden de vliegwielen weggenomen kunnen worden, hetgeen de ombouw vergemakkelijkt.....

 

Op het dak is een (enorme) NZH stroomafnemer bevestigd. De gigantische veerdruk van deze stroomafnemer heb ik moeten temperen door één van de veertjes te verwijderen en het andere veertje voorzichtig wat op te rekken.

Aan beide koppen is de bovenste lantaarn weggehaald en vervangen door een bordje met het opschrift 'Tram', zoals in latere jaren bij de interlokale trams van de NBM gebruikelijk was.

 

Toen het digitale tijdperk aanbrak, diende er een magneet voor de Hall sensors onder de tramlok te worden aangebracht. Dit is echter onmogelijk. Daarom is de magneet in eerste instantie onder de korte grijze bakwagen bevestigd, waardoor de tramlok en de bakwagen als vaste combinatie dienst moest doen. Om toch solo te kunnen rijden, is later de magneet gewoon voorop de lok geplakt en zwart geschilderd; dit valt niet op, omdat het op een middenbuffer lijkt. Aan de achterzijde is een ingekorte SkipLock magneetkoppeling star aangebracht; dit geeft geen problemen met de wagens achter de lok.

 

 

 

​

 

Het ziet er niet naar uit, maar het kapje past echt over de varioaandrijving en de vliegwielen draaien vrij !!